Over het OPUS 241 orgel in Nieuw-Dijk

Over het Opus 241
orgel in Nieuw-Dijk

Gebouwd in 1949

Play Video

In de grote koepel van het Sint Willibrordus in Heiloo plaatste Bernard Pels & Zn. in 1949 een groot orgel, met opusnummer 241

Bernard Pels (1870-1933) was meesterknecht bij de Alkmaarse orgelmaker Ypma en startte in 1903 een eigen orgelmakerij. Anton Pels, de zoon van Bernard Pels (1895-1960), wist het bedrijf uit te bouwen tot een van de grootste orgelmakerijen van Europa.

Het drieklaviers orgel Opus 241 is door Pels & zn. gebouwd in 1949 voor de Koepelkerk te Heiloo gelegen op het landgoed Willibrordus. De Koepelkerk werd tussen 1938-1940 gebouwd als onderdeel van de Sint Willibrordusstichting door de congregatie van de broeders van Onze-Lieve-Vrouw van Lourdes. In 2014 is de Koepelkerk verworden tot Cultuurkoepel en in 2021 is het orgel gekocht door Wil Hoogstraaten, die het – met het vakmanschap van S. Wit & zn. – heeft overgebracht naar de Sint-Antonius van Paduakerk te Nieuw-Dijk. Doel van deze particuliere aankoop is het behoud van dit Nederlands cultureel erfgoed.

Het Opus 241 is een elektropneumatisch orgel met sleeplades, hetgeen neerkomt op zwakstroom waarmee elektromageneten worden bediend, die de wind vanuit de windlades doorlaten naar de afzonderlijke pijpen.

Het OPUS 241 orgel in Nieuw-Dijk
Pijpen
0
Registers
0

OPUS 241

Een majestueus Pels orgel met een prachtige klankkleur

Het Opus 241 orgel heeft een speeltafel met drie klavieren en voetpedaal. Het orgel beschikt over 53 registers, waarvan 37 sprekende stemmen en voorzien van speelhulpen, zoals vrije en vaste combinaties, een zwelkast op het 3e klavier en een generaal crescendo. In 2023-2024 is het orgel uitgebreid met een 32-voets basregister, genaamd Bombarde. Met deze investering bevat het orgel in totaal 2590 pijpen.

Pijpen
0
Registers
0
Opus 241 O rond OPUS 241 Orgelconcerten in Nieuw Dijk

OPUS 241

Een majestueus Pels orgel met een prachtige klankkleur

Het Opus 241 orgel heeft een speeltafel met drie klavieren en voetpedaal. Het orgel beschikt over 53 registers, waarvan 37 sprekende stemmen en voorzien van speelhulpen, zoals vrije en vaste combinaties, een zwelkast op het 3e klavier en een generaal crescendo. In 2023-2024 is het orgel uitgebreid met een 32-voets basregister, genaamd Bombarde. Met deze investering bevat het orgel in totaal 2590 pijpen.

Om de bediening van de speeltafel te vereenvoudigen zijn een aantal speelhulpen aangebracht, waardoor snel een aantal voorgeprogrammeerde registraties kunnen worden opgeroepen. Er zijn vijf vaste combinaties en meerdere vrije combinaties mogelijk. Klavierkoppelingen kunnen onder meer door voetpistons worden geactiveerd en tongwerken kunnen worden uitgeschakeld. Daarnaast is er een automatische en instelbare pedaalomschakeling tussen de klavieren onderling.

Om het Opus 241 orgel toekomstbestendig te maken, is de speeltafel in 2023-2024 volledig gedigitaliseerd. Deze investering heeft er onder meer toe geleid dat het orgel geen storingen meer bevat, dat de speeltafel verrijdbaar is en daarmee tot maximaal 100 meter verwijderd kan worden van het orgel. Verder is met de digitalisering mogelijk geworden dat het orgel is uitgebreid met het 32-voets Bombarde register en een Setzer-systeem.

Door het Setzer-systeem kan de organist registraties en registerveranderingen inprogrammeren en is de aanwezigheid van registranten bij een concert niet altijd meer noodzakelijk. Een registrant assisteert de organist met het in- en uitschakelen van registers en het omslaan van de bladmuziek. Vooral bij ingewikkelde orgelwerken is een organist daartoe zelf niet in staat.

Om het Opus 241 orgel toekomstbestendig te maken, is de speeltafel in 2023-2024 volledig gedigitaliseerd.

Technische gegevens
Manuaal I
10
Manuaal II
8
Manuaal III
10
Pedaal
9
Totaal aantal stemmen
37
Manuaalomvang
C-c”” (manuaal III uitgebouwd tot c””’)
Pedaalomvang
C-g’
Toetstractuur
Electrisch
Registertractuur
Electrisch
Windlade(n)
Sleeplade, Unitlade (pedaal)
Dispositie

Manuaal I (C-c””):
Bourdon 16′, Prestant 8′, Salicionaal 8′, Bourdon 8′, Octaaf 4′, Koppelfluit 4′, Quint 2 2/3′, Octaaf 2′, Mixtuur IV-VI sterk, Trompet 8′.

Manuaal II (C-c””):
Baarpijp 8′, Holpijp 8′, Quintadena 8′, Prestant 4′, Fluit 4′, Flageolet 2′, Sexquialter II sterk, Kromhoorn 8′, Tremolo.

Manuaal III (in zwelkast) (C-c””):
Prestant 8′, Viola di Gamba 8′, Voix Céleste 8′ (from c°), Roerfluit 8′, Tolkaan 4′, Dwarsfluit 4′, Nasard 2 2/3′, Blokfluit 2′, Scherp III-IV sterk, Hobo 8′, Tremolo.

Pedaal (C-g’):
Prestantbas 16′, Subbas 16′, Octaafbas 8′, Gedekt 8′, Koraalbas 4′, Bombarde 32′, Bazuin 16′, Trombone 8′, Klaroen 4′.

Couplers:
Manuaal I – Manuaal II, Manuaal I – Manuaal II 16′, Manuaal I – Manuaal III, Manuaal I – Manuaal III 4′, Manuaal I – Manuaal III 16′, Manuaal II – Manuaal III, Manuaal II – Manuaal III 4′, Manuaal II – Manuaal III 16′, Manuaal II 16′, Manuaal III 4′, Manuaal III 16′, Pedaal – Manuaal I, Pedaal – Manuaal II, Pedaal – Manuaal III.

Accessories:
Setzercombinaties – 2023, Automatische pedaalomschakeling, Vaste combinaties (pp – p – mf – f – ff – tutti), 2 vrije combinaties, Handregisters af.